د. بەختیار بارام 30/07/2019 308 جار خوێنراوەتەوە

په‌یڤێك بۆ مامۆستاكه‌م، مه‌لامحه‌مه‌دی‌ شاره‌زووری‌

ده‌زانم ئاگات له‌ دڵمه‌، زۆر حه‌ز ده‌كه‌م به‌نوسینێك خۆشه‌ویستی‌ و وه‌فای‌ خۆمت بۆ ده‌رببڕم، ده‌ستمدایه‌ پێنوسه‌كه‌م  ئه‌وه‌ی‌ ده‌یخه‌مه‌ڕوو  زۆر كه‌متره‌ له‌ خۆشه‌ویستی‌ و پایه‌ی‌ به‌رێزتان،له‌ كێتبخانه‌كه‌مدا چه‌ندین نوسراوی‌  ته‌واونه‌كراو له‌باره‌ی‌ به‌رێزتانه‌وه‌ هه‌یه‌ و بلاَو نه‌كردۆته‌وه‌، به‌هۆی‌ ئه‌وه‌ی‌  زانیومه‌ ناتوانم مافی‌ خۆمت بده‌مێ‌، به‌لاَم ده‌بێت لێم ببوری‌ كه‌ ئه‌مجاره‌ ده‌ینوسم و بلاَوی‌ ده‌كه‌مه‌وه‌ ، ده‌زانم ده‌ستی‌ نوسینم نییه‌ و كرچوكاڵه‌،   به‌لاَم ئازیزم كۆچه‌ر و ساڵح  له‌لایان سه‌یره‌ كه‌ سه‌ره‌ڕای‌ خۆشه‌ویستی‌ و وه‌فام بۆتان، هیچم  تا ئێستا له‌ باره‌ته‌وه‌ نه‌نوسیوه‌ ، ده‌مه‌وێت به‌م نوسینه‌ كرچوكاڵه‌ ئه‌م ته‌مه‌بڕه‌وێنمه‌وه‌.

من و تۆ، مامۆستا و قوتابی‌، دووبرا، دووكه‌س له‌ دڵێكدا ، چاك له‌بیرمه‌ له‌سه‌ر به‌رگی‌ كتێبی‌ سروشتدا بۆت نوسیم پێشمه‌رگه‌ی‌ هاوسه‌نگه‌رم،به‌لاَم ئه‌سه‌ف  دوای‌ ڕاكردنم له‌ ده‌ستی‌ به‌عس كێتبه‌كه‌ ونبوو.

مامۆستای‌ ئازیزم،چه‌ندین ده‌رسی‌ گرنگ له‌ تۆم فێربووم،یه‌كێك له‌وانه‌ سوربون و پێداگیری‌ سه‌رسه‌ختانه‌ بوو بۆ به‌دیهێنانی‌ مافه‌كانی‌ كۆمه‌ڵگه‌ و تاك، بیرمه‌  ئاماده‌بوویت بۆ مافی‌ ئافره‌تێكی‌ سته‌ملێكراو به‌ ئۆتۆمبێل بڕۆیته‌ لادێیه‌كی‌ دووره‌ ده‌ست  و مافی‌ بۆ له‌پیاوه‌كه‌ وه‌ربگریته‌وه‌، بۆ مافی‌ گه‌ل  و دژایه‌تی‌ رژێمی‌ به‌عسی‌ دڕنده‌ خه‌باتێكی‌ دوور و درێژتان ئه‌نجامدا، چه‌ندین جاریش زیندنی‌ كران به‌لاَم كۆڵتان نه‌دا و به‌هۆی‌ زیندانه‌وه‌ كه‌متر به‌ دیدارت شاد ده‌بوین.

مامۆستای‌ خۆشه‌ویستم ، با چه‌ند ساتێكی‌ كه‌م له‌ به‌یه‌كه‌وه‌ه‌ بونمان بخه‌مه‌وه‌ یادمان.
ئازایه‌تی‌ و جورئه‌تتان له‌ راده‌به‌ر بوو، ئه‌و شه‌وه‌م  له‌ بیره‌ له‌ ساڵی‌ (1985)دا  له‌ كۆبونه‌وه‌كه‌ی‌ گه‌ڕه‌كی‌ مه‌ڵكه‌ندی‌ هاتینه‌وه‌ و په‌یمانی‌ كارمان دا و بڕیارماندا بچینه‌ شاغ بۆ شۆرش دژی‌ به‌عس، له‌ به‌رده‌رگای‌ ماڵی‌ خوشكم له‌سه‌هۆڵكه‌ وه‌ستابووین  وخێزانم و دایكی‌ به‌هه‌شت له‌وێ‌ بوون، زۆر به‌ ئازایانه‌ و به‌ ڕشكاوانه‌ به‌ دایكی‌ به‌هه‌شتت وت:"ئیتر به‌ ته‌مای‌ حه‌مه‌ مه‌به‌ و حه‌مه‌ ته‌واو)، ئه‌ویش به‌زه‌رده‌خه‌نه‌وه‌  وه‌لاَمیدایه‌وه‌ وتی‌" موباره‌كت بێت تۆ ئه‌و رێبازه‌ت هه‌ڵبژاردووه‌، قه‌د به‌ته‌مه‌ت نه‌بووین به‌ساغی‌ بگه‌رێته‌وه‌".

مامۆستای‌ پیشه‌وام ، له‌ ئازایه‌تیدا بۆ  من نمونه‌بویت ، سڵت له‌ هیچ نه‌ده‌كرده‌وه‌ و نه‌ده‌ترسای‌ و نیشانه‌ی‌ ترسم قه‌ت پێته‌وه‌ نه‌دیوه‌.

جاری‌ دووه‌م كه‌ تازه‌ له‌ زیندان ئازادكرابوویت، هێشتا له‌به‌غدا بوویت، هاتمه‌ لات و زیره‌كیت ناوازه‌ بوو، سه‌یرێكت كردم  به‌ پێكه‌نینێكه‌وه‌  وتت (ها دكتۆر خێره‌ چه‌ند رۆژێكه‌ به‌ربووم و نیازی‌ چیت هه‌یه‌)، منیش قسه‌م نه‌كردم و پێكه‌نیم تۆش پێكه‌نیت ،پاشان چه‌ند رۆژێكی‌ نه‌برد و ئه‌وه‌نده‌م زانی‌ هاتی‌ بۆ ماڵمان له‌ هه‌ولێر، باوكی‌ ره‌حمه‌تیت له‌گه‌ڵ بوو، به‌ناوی‌ چاره‌سه‌ری‌ چاوی‌  باوكت  بۆ هه‌ولێر هاتبوویت،له‌وكاته‌دا ده‌ستمان به‌ وتوێژو نه‌خشه‌دانان  له‌باره‌ی‌ داهاتووی‌ بزوتنه‌وه‌ كرد، برایانمان ده‌عوه‌تی‌ ماڵه‌وه‌ كرد ، له‌وانه‌  ره‌حمه‌تی‌ مه‌لا ئه‌حمه‌د، مه‌لا عه‌بدول له‌تیف واژه‌یی‌، هه‌دوو مامۆستا عه‌بدولقادره‌كه‌ی‌ هه‌ولێر،مامۆستا حه‌سه‌ن، كه‌وتینه‌ باسی‌ گه‌لاَڵه‌ی‌ پرۆژه‌ی‌ بزوتنه‌وه‌ی‌ ئیسلامی‌.

ئه‌وه‌ی‌ هه‌موو كات سه‌رنج راكێش بوو، زۆر به‌ نهێنی‌ هاتوچۆت ده‌كرد، به‌رده‌وام به‌ڵگه‌ی‌ دنیایت بۆ سه‌فه‌ره‌كانت دۆزیه‌وه‌، به‌لاَم قه‌ت شوێنه‌واری‌ ترس و دڵه‌ راوكێت پێوه‌ دیار نه‌بوو.

له‌و كاته‌نه‌ی‌ كه‌ زۆر پاڵه‌په‌ستۆی‌ رژێمی‌ به‌عس، ده‌هاته‌ سه‌رمان و كاره‌كانمان وه‌ك پێویست نه‌ده‌چونه‌ پێش، ده‌مبینی‌ كونجی‌ مزگه‌وتت ده‌گرت و خه‌ریكی‌ نزا و نوێژ بویت  و بێده‌نگیت هه‌ڵده‌بژارد، منش هه‌ستده‌م ده‌كرد باردۆخه‌كه‌ وه‌ك پێویست نیه‌ و بێده‌نگ ده‌بووم و وه‌ختم ده‌دایتێ‌.

مامۆستای‌  شاره‌زوری‌، جدییه‌ت له‌كاره‌كانت جێگه‌ی‌ سه‌رسوڕمان بوو،له‌ به‌غدا بووین،  به‌ره‌به‌یان زوو له‌ خه‌و هه‌ڵده‌ستایت و ئه‌گه‌ر كاری‌ چاپخانه‌یه‌كت هه‌بوایه‌ یان كارێكی‌ تر، زووجێبه‌جێت ده‌كردن، به‌په‌له‌ بۆ سه‌یدسادق یان ئاغجه‌له‌ر ده‌گه‌ڕایته‌وه‌، چونكه‌ دوای‌ نوێژی‌ عه‌سر ده‌رسی‌ قورئانت بۆ خه‌ڵكی‌ مزگه‌وت  هه‌بوو، له‌م هه‌موو ساڵه‌دا قه‌ت نه‌بینی‌  بۆ یه‌كجاریش دوابكه‌ویت، هه‌تا ئه‌گه‌ر دوو قوتابیت هه‌بوایه‌، به‌م گه‌رمای‌ هاوینه‌ له‌ به‌غداوه‌  ده‌گه‌ڕایته‌وه‌، بیرمه‌ كه‌ بۆمانای‌  چه‌ند ده‌سته‌واژه‌یه‌ك چویته‌ به‌سڕه‌ بۆ بیننی‌ چه‌ند ده‌ستنوسێك، تا له‌ هه‌گبه‌دائاماژه‌ی‌ پێبده‌یت ، منیش له‌به‌ر خۆمه‌وه‌ ده‌مووت ئه‌م برایه‌، ماندوێتی‌ و هیلاكی‌ نازانێت.

 ئای‌ بۆ دڵسۆزیت بۆ خێزانت و منداڵه‌كانت،ئای‌  له‌بیرته‌ شه‌وێكیان هه‌موو به‌غدات پێكردم، چونكه‌ دایكی‌ به‌هه‌شت حه‌زی‌ له‌ جۆره‌ مه‌نجه‌ڵێكی‌ تایبه‌ت بوو، ووت تا بۆی‌ نه‌كڕم ناگه‌ڕێمه‌وه‌، له‌كۆتایدا له‌ شه‌قامی‌ مه‌نسوره‌ی‌ به‌غدا مه‌نجه‌ڵه‌كه‌ت بۆكڕی‌، منی‌ هه‌ژاریش رێگاوبانه‌كانی‌ به‌غدا زۆر شاره‌زا نه‌بووم هه‌تا ئه‌م دۆزینه‌وه‌ زۆر هیلاك ده‌بووم، تۆش هه‌رباسی‌ كتێب و  نوسینه‌كانی‌ خۆت و ته‌فسیره‌كه‌ی‌ مامۆستا عوسمانی‌ ره‌حمه‌تیت بۆ ده‌كرم له‌وكاته‌ی‌ سه‌رپه‌رشتی‌ چه‌پكردنه‌كه‌ت ده‌كرد.

یادی‌ به‌خێر، چونه‌كه‌مان بۆ هه‌نار خواردنی‌ هه‌ڵه‌بجه‌ قه‌ت بیرم ناچێت، له‌ گه‌رمه‌ی‌ ته‌نزیم و ته‌نزیم كاریدابوون، له‌ ساڵی‌ 1986 من و خێزانم و كچه‌كه‌م هاتین بۆ ئاغجه‌له‌ر بۆ لاتان، له‌ ده‌وروبه‌ری‌ كاتژمێر 10ی‌ به‌یانی‌ بوو، وتم حه‌زم له‌ هه‌ناری‌ هه‌ڵه‌بجه‌یه‌، ووتت هه‌سته‌ بۆ هه‌ڵه‌بجه‌ بڕۆین، ئه‌مرۆ هیچ پرۆگرامێكم نییه‌، چوین بۆ هه‌ڵه‌بجه‌ له‌ ماڵی‌ خۆشكت نانمان خوارد، هێشتا هه‌نار به‌ته‌واوی‌ پێنه‌گه‌یشتبوو، هه‌نارێكی‌ باشمان خوارد و گه‌ڕاینه‌وه‌، ده‌وروبه‌ری‌  عه‌سر بوو كاتێك له‌ هه‌ڵه‌بجه‌ ده‌رچووین، ووتت دكتۆر بۆ ناو هه‌ڵه‌بجه‌ بگه‌رێمه‌وه‌، منیش لام سه‌یربوو به‌بێ‌ پرسیار گه‌ڕامه‌وه‌، تۆ چویته‌ دوكانێك و ده‌رزه‌نێك چه‌قۆی‌ میوه‌ت كڕی‌، داته‌ ده‌ست خێزانم و سه‌یرتكردم، وتت گوێت لێنه‌بوو كه‌ به‌ناو هه‌ڵه‌بجه‌دا رۆیشتین خێزانت وتی‌ ئه‌و چه‌قۆیانه‌ زۆر جوانن، جارێكی‌ تر  بێ‌ دڵی‌ خێزانێت نه‌كه‌یت و ئه‌مانه‌ته‌ له‌ ملی‌ تۆدا.

خۆشه‌ویستی‌ من ، مامۆستای‌ شاره‌زوری‌ ،دڵسۆزیت بۆ ده‌وربه‌ره‌كه‌ت منی‌ سه‌رسامكردبوو، چاك له‌بیرمه‌، جارێكیان له‌ كاتی‌ گه‌ڕانه‌وه‌مان له‌ ده‌ربه‌ندی‌ بازیان بۆ ئاغجه‌له‌ر، به‌ ته‌سجیلی‌ ئۆتۆمبێل گوێم له‌ سرودێكی‌ سوری‌ ده‌گرت كه‌ ده‌یوت ( براكه‌م تۆ به‌شێكی‌ له‌ ئاواته‌كانم) ، تۆش سه‌یرت كردم، وتت دكتۆر ئه‌ترسم بمرم و له‌ملا زۆر بیرت بكه‌م، ئای‌ قه‌ت ئه‌و مه‌شهه‌ده‌م بیر ناچێته‌وه‌.

مامۆستا گیان ، من به‌ زیندویه‌تی‌ و مردنم تۆم هه‌ر له‌بیره‌، سات نییه‌ له‌گه‌ڵمدا نه‌بیت، هاوخه‌میم نه‌كه‌یت و زه‌رده‌خه‌نه‌كه‌ت به‌رده‌وام تابلۆیه‌كی‌ رۆشنكه‌ره‌وه‌ی ژیانمه‌.

مامۆستای‌ پێشه‌وام، له‌ خه‌ومدا زوو زوو ده‌تبینم، دواین جاریش پێش چه‌ند رۆژێك خۆت و مامۆستا عه‌لی‌ ره‌حمه‌تی‌ قسه‌ی‌ خۆشتان بۆ ده‌كرم و دڵنه‌وایشتان كردم.

دووجار له‌ خه‌ومدا لێم توره‌بویت، هه‌ردوو جاره‌كه‌ش به‌قسه‌م كردی‌، یه‌كه‌میان وتت قه‌د له‌ ئه‌وروپا خانوو به‌ ڕیبا نه‌كڕیت، جاری‌ دووه‌میش له‌ كۆتایی‌ ساڵی‌ نه‌وه‌ده‌كان بوو، ئه‌وه‌بوو رووت لێوه‌رگێڕام  وتت كوڕی‌ باش تۆ ئاگات له‌ منداڵه‌كانم نییه‌ ، وه‌كو عاده‌تی‌ خۆت  زه‌رده‌خه‌نه‌كه‌ت نه‌كرد و له‌به‌ر چاوم ونبویت، له‌ خه‌و هه‌ستاوم و به‌خه‌فه‌ته‌وه‌ له‌سه‌ر قادرمه‌ی‌ ماڵه‌كه‌مان دانیشتم ، ئه‌وه‌نده‌مزانی‌ زه‌نگی‌ ته‌له‌فۆن لێیدا و ساڵحی‌ كوڕت بوو، هه‌ر ئه‌و وتی‌ ساڵحم وتم ده‌زانم  ئێستا قسه‌م له‌گه‌ڵ باوكت كرد، ده‌زانم حاڵتان له‌ كوردستان باش نییه‌.

مامۆستا گیان، شایه‌تی‌ ئه‌ده‌م شێری‌ مه‌یدان بوویت ، سه‌ره‌ڕای‌ گرتن و ئه‌شكه‌نجه‌ی‌ به‌عس ، هه‌مووجارێك كه‌ ده‌هاتییه‌وه‌ ناومان سوررتر ده‌بووی‌ له‌سه‌ر دژرایه‌تی‌ ئه‌م رژێمه‌ بۆگه‌نه‌،به‌لاَم سیخور و دارده‌سته‌ی‌ به‌عس به‌رده‌وام كێشه‌یان بۆ دروستده‌كردی‌.

 ئه‌و رۆژه‌م بیر ناچێت كه‌ بۆ دواین جار له‌ گوندی‌ دواوه‌ له‌نزیك رانیه‌ هاتمه‌ لات، ژووره‌  قوره‌كه‌تم بینی‌  كه‌ له‌هه‌موو شتێك ده‌چوو ته‌نها ماڵ نه‌بێت،ئیواره‌كه‌ی‌ برنج و ته‌ماته‌یه‌كمان به‌یه‌كه‌وه‌ خوارد، دواتر گفتوگه‌یه‌كی‌ زۆرمانكرد، تۆش هه‌رخه‌می‌ ده‌ستنوس و كتێبه‌كانت بوو له‌ سلێمانی‌ نه‌فه‌وتێن ، پاشان خه‌وتین نیو شه‌و له‌ خه‌و هه‌ستام له‌ جێگه‌كه‌ی‌ خۆت نه‌مابویت، هه‌ستام به‌ره‌و مزگه‌وت هاتم ، بینیم  له‌ تاریكیدا  له‌ كونجێكی‌ مزگه‌وت به‌ده‌نگێكی‌ غه‌مگینه‌وه‌ خه‌ریكی‌ شه‌و نوێژو نزا و قورئانخوێندن بووی‌ ، كاتێك په‌رستشه‌كانت ته‌واو كرد، هاتمه‌ لات وتت دكتۆر ، هیلاك بووم نزام كرد بگه‌ڕێمه‌وه‌ لای‌ خودا، چونكه‌ دوژمن له‌ پێشه‌وه‌ و هه‌ندێك دۆستیش به‌هۆی‌ رق و كینه‌ و حه‌ده‌سه‌ده‌ته‌وه‌،له‌ پشته‌وه‌ خه‌رنجه‌رێت لێده‌ده‌ن، له‌به‌ر ئه‌وه‌ ده‌مه‌وێت بگه‌رێمه‌وه‌ به‌رده‌رگای‌ خودا و پشووبده‌م.

دواتر  به‌یانیه‌كه‌ی‌ نانمان خواردوو ، تا قه‌راغی‌ دێ‌ له‌گه‌ڵم هاتی‌، تا بڕۆم سواری‌ ئۆتۆمبلێكی‌ جۆری‌ جێب ببم و بگه‌رێمه‌وه‌ هه‌ولێر ، دوای‌ باسێكی‌ زۆر  وتم مامۆستا با له‌ عه‌ینكاوه‌ له‌ هه‌ولێر له‌ نزیك خۆم خانوێكت بۆ  بدۆزمه‌وه‌، وه‌ره‌ به‌نهێنی‌ له‌وێ‌ نیشته‌جێبه‌ و خه‌ریكی‌ نوسین و ده‌ستنوسه‌كانت ببه‌، یان ئه‌وه‌تا به‌یانی‌ ده‌چم نایلۆن و كه‌ره‌سته‌ی‌ داپۆشینی‌ سه‌قفی‌ ژوو ره‌كه‌ت بۆ ده‌هێنم تا دڵۆپه‌ به‌سه‌ر خۆتت و خێزانت نه‌كات، مامۆستاش به‌ زه‌رده‌خه‌نه‌وه‌  وتی‌  دكتۆر تا تۆ ئه‌م كارانه‌ ئاماده‌ ده‌كه‌یت، من ئه‌م دونیایه‌م جێهێشتوه‌ و فریای‌ هیچ كامێكیان نه‌كه‌ویت، به‌چاوی‌ پڕ فرمێسكه‌وه‌ ماڵئاوایمان له‌یه‌كتری‌ كرد و رۆیشتن، مامۆستاگیان وابوو، ئه‌و رۆژه‌ دواین جاربوو له‌م دونیایه‌دا ماڵئاوایمان له‌یه‌كتر كردو و قسه‌كه‌ی‌ تۆ راست بوو، دواین ساتی‌ ماڵئاوایمان هه‌رگیز له‌ بیر ناچێته‌وه‌.

رۆژی‌  دواتر له‌ 25-7-1987 هه‌واڵم پێگه‌یشت كه‌ جه‌نابت  ئۆغرت به‌ره‌و دونیای‌ ئاخیره‌ت كردووه‌، وه‌كو شێت له‌ هه‌ولێره‌وه‌ به‌ چه‌ند به‌ڵگه‌ نامه‌یه‌كی‌ ته‌زویره‌وه‌ هاتم تا سه‌یدسادق هه‌رچه‌نده‌ پرسه‌كه‌تان له‌ ژێر چاودێری‌ به‌عسدا بوو، منیش ناوسراو بووم له‌و كاتدا به‌لاَم وه‌كو شێت خۆم كرد به‌ پرسه‌كه‌تاندا و سه‌رم خسته‌ سه‌ر كۆشی‌ باوكت، به‌گریانێكی‌ به‌كوڵ گیریام،باوكیشت ده‌ستی‌ به‌سه‌رمدا هێنا و  وتی‌ سوپاسگوزاری‌ خوداده‌كه‌ین كه‌ حه‌مه‌ی‌ پێداین وخۆشی‌ بردیه‌وه‌،چل ساڵ  به‌دیداری‌ شادبووین.  

مامۆستا گیان، هه‌ر چه‌ند بیرت ده‌كه‌م  سه‌رێكی‌ كۆچه‌ر و ساڵح ئه‌ده‌م و پاكی‌ و ساده‌یی‌ و زه‌رده‌خه‌نه‌ و پێكه‌نینی‌ تۆیان پێوه‌ دیاره‌ و هه‌ندێك تینوێتم ده‌شكێنێت ، به‌نیازی‌ دیدار.

لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان شەیری بکە

سەرەتا