پێش 2 هەفتە 110 جار خوێنراوەتەوە

"ژماره‌ی‌ تووشبوانی‌ ئۆتیزم له‌ سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌ 329 تووشبووه‌"


په‌یام

ڕۆژی‌ چوارشه‌ممه‌، 9ی‌ 10ی‌ 2019، له‌ كۆنفرانسێكی‌ تایبه‌تدا به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی‌ گشتی‌ چاودێری‌‌و گه‌شه‌پێدانی‌ كۆمه‌ڵایه‌تی‌ له‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌ ئه‌نجامی‌ ڕووپێویه‌كی‌ بۆ تووشبوانی‌ ئۆتیزم خسته‌ڕوو، به‌ پێی‌ ئه‌نجامه‌كانی‌ ئه‌و ڕووپێوییه‌ ژماره‌ی‌ تووشبوانی‌ ئۆتیزم له‌ سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌ (329) تووشبوه‌و له‌و ژماره‌یه‌ش (61)یان له‌ ڕه‌گه‌زی‌ (مێ)و (261)یان له‌ ڕه‌گه‌زی‌ (نێر)ن.

له‌و كۆنفرانسه‌دا، سۆران سه‌عید، به‌رپرسی‌ به‌شی‌ پلان‌و به‌دواداچوون له‌ دیوانی‌ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی‌ گشتی‌ ڕوونكردنه‌وه‌ی‌ پێویستی‌ له‌باره‌ی‌ كات‌و چۆنیه‌تی‌ كاركردنی‌ ڕووپێویه‌كه‌و پڕۆگرامی‌ به‌ داتاكردنیان خسته‌ڕوو، پاشان عومه‌ر گوڵپی‌، به‌ڕێوه‌به‌ری‌ گشتی‌ چاودێری‌‌و گه‌شه‌پێدانی‌ كۆمه‌ڵایه‌تی‌ له‌پارێزگای‌ سلێمانی‌ وته‌یه‌كی‌ پێشكه‌شكردو تیایدا ئه‌نجامه‌كانی‌ بۆ ڕووپێوییه‌كی‌ خسته‌ڕوو و تیایدا ڕوونكردنه‌وه‌ی‌ پێویستی‌ له‌سه‌ر ژماره‌كان خسته‌ به‌رده‌م ئاماده‌بووان و ده‌زگاكانی‌ ڕاگه‌یاندن.

له‌ سه‌ره‌تای‌ وته‌كه‌یدا به‌ڕێوه‌به‌ری‌ گشتی‌ بایه‌خی‌ بوونی‌ ئامارو زانیاری‌‌و داتای‌ بۆ چۆنیه‌تی‌ دانانی‌ پلان‌و به‌رنامه‌ خسته‌ڕوو، و وتی‌ :" ئه‌م ئامارو داتا متمانه‌ پێكراوه‌ یارمه‌تیده‌ره‌ بۆ ئه‌وه‌ی‌ باشتر بتوانین بڕیار بده‌ین‌و پلانه‌كانی‌ خۆمان داڕێژین چ له‌سه‌ر ئاستی‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌ چ له‌سه‌ر ئاستی‌ وه‌زاره‌ت".

هه‌ر له‌ وته‌كه‌یدا عومه‌ر گوڵپی‌، ئاماژه‌ی‌ به‌ كاركردنی‌ سه‌نته‌ری‌ ئۆتیزم داو وتی‌ :" ئه‌گه‌رچی‌ سه‌نته‌ری‌ ئۆتیزمی‌ سلێمانی‌ له‌ ئاست خواستی‌ دایك‌و باوكان‌و كێشه‌ی‌ ئۆتیزمدا نه‌بێت، به‌ڵام باشترین سه‌نته‌ری‌ سه‌رجه‌م عێراق‌و كوردستانه‌ له‌ هه‌ردوو ڕووی‌ ژماره‌ی‌ سودمه‌ندان‌و كوالێتی‌ كاركردنه‌وه‌، به‌رنامه‌شمان هه‌یه‌ ئه‌م حاڵه‌ته‌ جێگیربكه‌ین، هه‌روه‌ها له‌ ئاینده‌دا ڕاهێنانی‌ زیاترمان ده‌بێت بۆ خێزانه‌كانیش".


پوخته‌و ته‌واوی‌ زانیارییه‌كانی‌ ڕووپێویه‌كه‌:

بەڕێوەبەرایەتی‌ گشتی‌ چاوێری‌ و گەشەپێدانی‌ کۆمەڵایەتی‌ لە پارێزگای‌ سلێمانی‌
(پوختەی‌ ئەنجامی‌ ڕووپێوی تووشبوانی‌ ئۆتیزم لە سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌)

پاش ڕاگەیاندنی‌ پرۆسەی‌ ڕووپێوی و ئاماری‌ توشبوانی‌ ئۆتیزم لە سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌ لە بەرواری‌ ١٦ی‌ ٦ی‌ ٢٠١٩ەو گرتنەبەری‌ سەرجەم ڕێوشوێنەکان بۆ ئاگادارکردنەوەی‌ دایک و باوک و خێزانەکان لە چەندین ڕێگەی‌ جیاجیاوە، ئەنجامی‌ ڕووپێوی بۆ منداڵانی‌ ئۆتیزم لە سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌ بەمجۆرەی‌ خوارەوە دەخەینەڕوو:
١ـ كۆی گشتی ئەو کەسانەی‌ کە ڕووپێوییەکە بە پێی‌ بەڵگەنامەی‌ فەرمی‌ بە توشبوی‌ ئۆتیزم ئەژماری‌ کردوون بریتین لە (329) تووشبوو لە سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌، لەوانە (268)یان لە ڕەگەزی‌ (نێر) و (61)یان لە ڕەگەزی‌ (مێ)ن.
٢ـ دابەشبوونی منداڵانی ئۆتیزم بە پێی شوێن لە سنوری‌ پارێزگای‌ سلێمانی‌: (196) تووشبووی‌ ئۆتیزم بەڕێژەی‌ (%60) دانیشتووی‌ ناو شاری‌ سلێمانین و ئەوانەشی‌ لە دەرەوەی‌ شاری‌ سلێمانی نیشتەجێن بریتین لە (133) تووشبوو بە ڕێژەی‌ (%40).
٣ـ دابەشبوون بە پێی‌ تەمەن: زۆرترین ڕێژەی‌ تووشبوانی‌ ئۆتیزم بریتیە لە منداڵانی‌ تەمەن(٧ بۆ ١١)ساڵ، بە رێژەی‌ (٤٧%) و کەمترینیان تەمەنیان لە نێوان (٢٧ بۆ ٣٠ ساڵیدایە) کە یەک تووشبوە بە ڕێژەی‌ (0.30%).
٤ـ دابەشبوون بە پێی‌ سودمەندبوون لە سەنتەرەکان: ڕێژەی‌ منداڵانی‌ سودمەند لە سەنتەرەکانی‌ ڕاهێنان بریتیە لە (219) تووشبوی‌ ئۆتیزم بە رێژەی‌ (%66.57)، لەو ڕێژەیەش (96) تووشبوو لە سەنتەری‌ حکومی‌ سودمەندبوون بە ریژەی‌ (%29.17) و ئەوانەشی‌ لە سەنتەری‌ ناحکومی‌ سودمەند بوون بریتین لە (123) تووشبو بە ڕێژەی‌ (%37.38).
٥ـ دابەشبوون بە پێی‌ سودمەندبوون لە هاوکاریی‌ کۆمەڵایەتی‌: ژمارەی‌ ئەو تووشبوانەی‌ ئۆتیزم کە تۆمارن لە تۆڕی‌ پاراستنی‌ کۆمەڵایەتی‌ و سودمەندن لە هاوکارییە کۆمەڵایەتییەکان بریتین لە (84) تووشبو بە ڕێژەی‌ (%25.53) و ژمارەی‌ ئەوانەشی‌ سودمەند نەبوون بریتین لە (245) توشبوو بەڕێژەی‌ (%74.47).
٦ـ دابەشبوون بە پێی‌ خول و ڕاهێنانەکان: لە کۆی‌ (329) خێزانی‌ ئۆتیزم تەنها (70) لە خێزانەکانیان بەشداری‌ خول و ڕاهێنانیان کردووە بە ڕێژەی‌ (%21.28)، واتە (259) خێزان بە ڕێژەی‌ (%78.72) بەشداری‌ هیچ خول و ڕاهێنانێکیان نەکردووە.
٧ـ دابەشبوون بە پێی‌ سودمەندبوون لە مۆڵەتی‌ بەخێوکار: لە کۆی‌ (329) تووشبوی‌ ئۆتیزم، (73)یان بەڕێژەی‌ (%22.19) سودمەند بوون لە مۆڵەتی‌ بەخێوکار.
٨ـ دابەشبوون بە پێی‌ دۆخی‌ ئابوری‌: بە پێی‌ ئەنجامی‌ ڕووپێوییەکە (265) خێزان دۆخی‌ ئابوریان مامناوەندو باشە بە رێژەی‌ (%80)، و (264) خێزانی‌ ئۆتیزم بە ڕێژەی‌ (%80.24) نیشتەجێن لە موڵکی‌ خۆیاندا، هەروەها ژمارەی‌ ئەو خانەوادانەی‌ کە دۆخی‌ ئابوریان خراپ و زۆر خراپە بریتیە لە (64) خێزان بە رێژەی‌ (%19.46)، و ژمارەی‌ ئەو خانەوادانەی‌ کە لە خانوی‌ کرێدان بریتیە لە (61) خێزان بە رێژەی‌ (%18.54).
٩ـ بە پێی‌ ئەنجامەکانی‌ ڕووپێوییەکە (11) خێزان بێجگە لە تووشبوو بە ئۆتیزم، یەکێکی‌ تر لە ئەندامانی‌ خێزانەکەیان خاوەن پێداویستی‌ تایبەتە بە رێژەی‌ (%3.33).

لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان شەیری بکە

  • 3 کاتژمێر پێش ئێستا

    په‌ڕله‌مان له‌رێگای پرۆژه‌ یاسایه‌كه‌وه‌ ده‌یه‌وێت زه‌وییه‌ زیاده‌ره‌وییه‌كانی سنووری شاره‌وانییه‌كان تاپۆبكرێن

  • 3 کاتژمێر پێش ئێستا

    دهۆك.. حكومه‌تی هه‌رێم دووجار پاره‌ی بۆ پرۆژه‌ی روباری هشكه‌رۆ ته‌رخانكردووه‌و جێبه‌جێنه‌كراوه‌

  • 4 کاتژمێر پێش ئێستا

    ژماره‌ نایابه‌كانی تابلۆی ئۆتۆمبیلی هه‌ڵه‌بجه‌ خرایه‌وه‌ زیادكردنی ئاشكرا

  • 5 کاتژمێر پێش ئێستا

    كه‌جه‌كه‌: تیرۆركردنی ئه‌ندامه‌كانمان له‌ ئه‌زمه‌ڕ به‌هاوكاری ناوخۆ بووه‌و ئه‌وه‌ش بێ وه‌ڵام نابێت

  • 1 رۆژ پێش ئێستا

    ڕێوڕه‌سمی ده‌یه‌مین خولی ده‌رچوونی قوتابیانی زانكۆی سۆران به‌ڕێوه‌ چوو

  • 1 رۆژ پێش ئێستا

    سلێمانی‌.. وۆركشۆپێك سه‌باره‌ت به‌ ژینگه‌ به‌ڕێوه‌ چوو

  • 2 رۆژ پێش ئێستا

    لایه‌نه‌كانی لیستی هاوپه‌یمانی كوردستانی له‌سه‌ر ورده‌كارییه‌كانی لیسته‌كه‌ ڕێككه‌وتن

  • 2 رۆژ پێش ئێستا

    سێ ساڵ به‌سه‌ر ڕووداوی دزه‌كردنی چه‌كدارانی داعش بۆ نێو كه‌ركووك تێده‌په‌ڕێت

سەرەتا